ندا حکمت نیا در گفت‌وگو با خبرنگار خبرگزاری حوزه، عنوان کرد: یکی از مهم‌ترین دلایلی که امروزه به زنان شاغل ارزش بیشتری نسبت به زنان خانه دار می دهد این است که جامعه امروز ارزش را بیشتر با شاخص‌های قابل اندازه‌گیری اقتصادی مانند درآمد، عنوان شغلی، جایگاه سازمانی و میزان استقلال مالی می‌سنجد. کار خانه و تربیت فرزند با اینکه آثار بسیار عمیقی دارد اما معمولاً در فیش حقوقی دیده نمی‌شود و به همین دلیل در محاسبات اقتصادی نادیده گرفته می‌شود.
وی دلیل دوم را روایت رسانه‌ای دانست و افزود: در بسیاری از فیلم‌ها و تبلیغات، زن موفق زنی معرفی می‌شود که شغل، درآمد و موقعیت اجتماعی دارد؛ اما زن خانه‌دار یا دیده نمی‌شود یا به شکل زنی بی‌هدف و فاقد رشد نشان داده می‌شود. این تصویر هم به زنان شاغل فشار وارد می‌کند و هم زنان خانه‌دار را دچار احساس کم‌ارزشی می‌کند.
استاد حوزه و دانشگاه گفت: دلیل سوم نیازهای اقتصادی خانواده‌ها است. در بسیاری از خانواده‌ها، اشتغال زن به دلیل هزینه‌های زندگی یک ضرورت است. بنابراین باید میان ارزش زن شاغل و ضرورت اقتصادی اشتغال تفاوت بگذاریم. اینکه زنی برای کمک به اقتصاد خانواده کار می‌کند قابل احترام است اما نباید از آن نتیجه بگیریم زنی که خانه‌دار است ارزش کمتری دارد.
وی اضافه کرد: دلیل چهارم ضعف نگاه اجتماعی به کار مراقبتی است. نگهداری از کودک، مراقبت از سالمند، رسیدگی به امور خانه و ایجاد آرامش خانوادگی کارهای واقعی و دشواری هستند اما چون غالباً بدون دستمزد انجام می‌شوند به همین خاطر از نظر اجتماعی کم‌اهمیت تلقی می‌شوند.
ضرورت اصلاح ادبیات درباره زنان خانه‌دار
فعال فرهنگی تاکید کرد: برای اینکه به زنان خانه دار ارزش بدهیم باید پیش از هر چیز ادبیات خودمان را اصلاح کنیم. نباید درباره زن خانه‌دار با تعبیرهایی مثل «کار نمی‌کند» صحبت کنیم. خانه‌دار بودن با بیکار بودن تفاوت دارد. بیکار کسی است که کاری انجام نمی‌دهد؛ اما زن خانه‌دار معمولاً بخش مهمی از زندگی خانواده را مدیریت می‌کند.
وی یادآور شد: البته این را هم باید دقیق بگوییم که ارزش خانه‌داری به معنای تقدیس خستگی، محرومیت یا بی‌حقوقی زن نیست. نمی‌توان گفت چون خانه‌داری ارزشمند است، پس زن باید تمام شبانه‌روز کار کند، فرصت استراحت نداشته باشد، از رشد فکری محروم بماند یا هیچ اختیاری در تصمیم‌های مالی خانواده نداشته باشد.
حکمت نیا با بیان اینکه تکریم زن خانه‌دار باید واقعی باشد، نه فقط با چند جمله تشویقی، تصریح کرد: این تکریم چند جلوه دارد از جمله اینکه زحمات زن در خانه دیده و به زبان آورده شود، تصمیم‌های مهم خانواده با مشارکت او گرفته شود، زن از امنیت اقتصادی و حقوق مالی روشن برخوردار باشد، برای استراحت، مطالعه، ارتباط اجتماعی و رشد فردی او زمان در نظر گرفته شود، کار خانه میان اعضای خانواده عادلانه‌تر تقسیم شود، از زنان خانه‌دار در رسانه‌ها تصویر واقعی، محترمانه و متنوع ارائه شود و امکان آموزش، مهارت‌آموزی و فعالیت فرهنگی یا اقتصادی منعطف برای آنان فراهم شود.
وی گفت: زن خانه‌دار نباید تصور کند با انتخاب خانه از جامعه حذف شده است. او می‌تواند در کنار مدیریت خانواده، مطالعه کند، مهارت بیاموزد، در فعالیت‌های فرهنگی و اجتماعی مشارکت داشته باشد یا حتی در صورت علاقه و امکان، فعالیت اقتصادی خانگی انجام دهد. خانه‌داری به معنای متوقف شدن شخصیت زن نیست.
استاد حوزه و دانشگاه تاکید کرد: البته نباید برای تکریم زن خانه‌دار، زن شاغل را تخریب کنیم. زن شاغل هم ممکن است برای جامعه، خانواده و اقتصاد کشور کار مهمی انجام دهد.
وی با اشاره به اینکه نباید دوگانه زن خانه دار و زن شاغل ایجاد کنیم، افزود: همان‌طور که خانه‌داری نباید به معنای بی‌عرضگی یا عقب‌ماندگی تلقی شود، اشتغال هم نباید به معنای بی‌توجهی به خانواده یا برتری اخلاقی تلقی شود. هر دو گروه شایسته احترام هستند و هر کدام با توجه به شرایط توانمندی و انتخاب خود، مسئولیت‌هایی بر عهده دارند. مشکل زمانی ایجاد می‌شود که جامعه یک سبک زندگی را تنها شکل موفقیت بداند و همه زنان را به سمت یک الگوی واحد سوق دهد.
فعال فرهنگی بیان کرد: زن باید امکان انتخاب آگاهانه داشته باشد؛ نه اینکه به دلیل فشار اقتصادی مجبور شود و نه اینکه به دلیل فشار فرهنگی از انتخاب خانه‌داری احساس شرمندگی کند.
زن خانه دار بیکار نیست
وی با اشاره به نقش مردان در این عرصه اظهار کرد: گاهی جامعه درباره کرامت زن خانه‌دار صحبت می‌کند، اما در خود خانه زن با جمله‌هایی مثل «تو که بیرون کار نمی‌کنی» یا «همه کارها را من انجام می‌دهم» تحقیر می‌شود. این نگاه باید اصلاح شود.
استاد حوزه و دانشگاه ادامه داد: مرد باید بداند درآمد خانواده تنها حاصل کار بیرون از خانه نیست. اگر همسر او خانه را مدیریت می‌کند، از فرزندان مراقبت می‌کند، برنامه‌های زندگی را سامان می‌دهد و محیطی برای آرامش خانواده فراهم می‌کند، این اقدامات در توان و زمان مرد اثر مستقیم دارد.
وی بیان کرد: قدردانی مرد باید هم عاطفی و هم عملی باشد گفتن جمله «خسته نباشی» مهم است، اما کافی نیست. مرد باید در تربیت فرزندان مشارکت کند، بخشی از کارهای خانه را بر عهده بگیرد، فرصت استراحت و رشد به همسرش بدهد و او را در تصمیم‌های اقتصادی و خانوادگی شریک بداند. همچنین تأمین مالی خانواده نباید با منت گذاشتن همراه باشد. تأمین معاش مسئولیت مرد است و نباید به ابزاری برای سلطه یا تحقیر همسر تبدیل شود. زن خانه‌دار هم باید از شأن، امنیت و احترام برخوردار باشد و در مدیریت منابع خانواده نقش داشته باشد.
حکمت نیا گفت: از طرف دیگر مرد نباید از زن خانه‌دار انتظار داشته باشد که هم‌زمان آشپز، نظافتچی، مربی، پرستار، مدیر عاطفی خانواده و پاسخ‌گوی همه نیازها باشد، بدون اینکه خودش مسئولیتی بپذیرد. خانواده با همکاری ساخته می‌شود، نه با تقسیم کار خشک و ناعادلانه.
وی خطاب به بانوان عنوان کرد: ارزش شما به شغل، درآمد، تأهل، تجرد، تعداد فرزندان یا میزان دیده شدنتان در جامعه وابسته نیست. ارزش شما پیش از هر نقشی از کرامت انسانی و نسبت شما با خداوند می‌آید. اگر خانه‌دار هستید، خودتان را کم‌ارزش ندانید. کاری که انجام می‌دهید، اگر با آگاهی، محبت و مسئولیت همراه باشد، کار بزرگی است. اگر شاغل هستید، تصور نکنید برای موفقیت باید خانواده، سلامت و هویت خودتان را قربانی کنید. مسیر هر زنی باید متناسب با شرایط، توانایی، باور و مسئولیت‌های او طراحی شود.
فعال فرهنگی ادامه داد: به خانواده‌ها هم باید گفت دختران و زنان را با یک معیار نسنجند. یکی ممکن است در عرصه علم بدرخشد، دیگری در تربیت فرزند، دیگری در فعالیت اجتماعی، و بانویی دیگر در ترکیبی از این عرصه‌ها. جامعه اسلامی باید همه این نقش‌های ارزشمند را ببیند و برای آن‌ها فرصت، حمایت و احترام فراهم کند.
وی یادآور شد: زن مسلمان امروز باید هوشیار باشد؛ نه از جامعه جدا بماند و نه در هیاهوی جامعه هویت خود را گم کند. او می‌تواند هم اصالتش را حفظ کند، هم اهل اثرگذاری باشد؛ هم سنگر خانواده را نگه دارد و هم در ساختن جامعه‌ای عادلانه، اخلاقی و دینی نقش‌آفرین باشد.
انتهای پیام
نظر شما